گیاه شیر خشت دارویی

کد: ۷۴۸

گیاه شیر خشت (ROCKSPRAY COTONEASTER)، از گیاهان چوبی خانواده گل سرخ است و در بهار گل های کوچکی می دهد.

دانستنیهای علمی گیاه شیر خشت

گیاه شیر خشت جنسی از گیاهان چوبی از خانواده گل سرخ است. بومی  مناطق معتدل آسیا، اروپا و آفریقای شمالی است.
انواع شیرخشت ها در بهار گل های کوچکی می دهند و همه آنها به خاطر خوشه های زیبای میوه های سرخ آلبالویی آن، که در پاییز تا زمستان بر بوته هستند، پرورش داده می شوند.

این گیاه به ‌صورت طبیعی در کوهستان ‌های مناطق مختلف ایران یافت می‌شود و برای فضای سبز شهری به عنوان گونه زینتی کاربرد دارد.; جنس  Cotoneaster 300 گونه دارد.

خصوصیات ظاهری گیاه شیر خشت

شیر خشت گیاهی پایا به ارتفاع ۳ تا ۸ متر است . پوست آن خاکستری مایل به سیاه و گل صورتی در حاشیه سرخ رنگ دارد. میوه آن مدور و گویچه‌ای شکل است.  نیمه خزان کننده و خزان کننده است.

برگ ها مدور وگرد با نوکی کوچک به طول ۵ تا ۱۲ میلیمتر ، به رنگ سبز تیره و براق در قسمت فوقانی، مویی زبر در قسمت تحتانی و نارنجی و ارغوانی در هنگام ریزش می باشند .

گل های ۱ تا ۲ تایی با دمگل کوتاه، گلبرگ های افراشته، مایل به قرمز یا سفید و میوه هایی به رنگ قرمز روشن، تخم مرغی شکل به طول ۵ میلیمتر و به طور معمول حاوی ۳عدد بذر می باشد .

دارای ریشه راست به رنگ خاکستری مایل به قرمز است. در اوایل تابستان گلهای سفید تا قرمز رنگ مجتمع در انتهای شاخه‌ها ظاهر می شوند و به دنبال آن خوشه های میوه های شفت آلبالو مانند تولید می گردند.

این بوته ها بسته به نوع و اقلیم ۵ تا ۱۰ سال طول می کشد تا به بلوغ و گل دهی برسند.

شرایط محیط رشد گیاه شیر خشت

بوته های تازه کاشته شده گیاه شیر خشت به آبیاری منظم نیاز دارند اما بوته های استقرار یافته و مقاوم  مدت طولانی بی آبی را تحمل میکنند.

به انواع اقلیم ها، جزء نواحی بسیار گرم، تحمل نشان می دهد ، ولی بهترین رشد را در آب و هوای خنک و مرطوب دارد.
وجود آفتاب کامل بهترین وضعیت است. بخشی از روز سایه را تحمل می کند، اما از تراکم گیاه کاسته می شود.

خاکهای فقیر را تحمل میکند، اما بهترین رشد را در خاکهای خوبی خواهد داشت که مقدار مواد آلی به آن افزوده باشند.
به خاک زراعی وحاصلخیز نیاز دارد. کود چندانی لازم نیست، اما برخی از گونه های ریز برگ، مانند C. conspicuus  برای ایجاد دیواره ای متراکم، خاک را دائماً تقویت کرد.

خواص درمانی و کاربردهای گیاه شیر خشت

از گیاه دارویی شیر خشت برای ازبین بردن زردی در نوزادان استفاده می‌شود.
عصاره تام Cotoneaster discolor Pojark برای این منظور مورد استفاده قرار می‌گیرد.
شیرخشت به عنوان یک ملین خوب، تب‌ بر و ماده خنک‌ کننده در طب سنتی ایران مورد استفاده قرار می‌گیرد.

دارای مزاج معتدل است. دارای اثر مسهلی و دیگر خواص مشابه ترنجبین، ولی از آن قوی‌تر است و خاصیت زداینده دارد.
شیرخشت گیاهی مناسب کاشت در باغهای صخره ای، حاشیه ها ، شیب ها و جعبه های کاشت است.
فرم رونده، دوره گلدهی و میوه های زیبای قرمز به این درختچه جلوه خاصی می بخشد.

نحوه تکثیر گیاه شیر خشت

گونه هایی از شیر خشت را به سهولت با بذر و برخی دیگر را برای کاشت بذر پس از سرما دهی و خراش دادن در بهار وپاییز تکثیر می کنند.
از طریق کاشت قلمه های نیمه خشبی که در ماههای پاییز گرفته میشوند تکثیر می کنند .
همچنین از طریق  خوابانیدن شاخه در بهار نیز می توان آن افزایش داد.